Chắc hẳn trong đời ai cũng từng ít nhất vài lần bồn chồn lo lắng, thậm chí “mất ăn mất ngủ” vì mụn. Vậy tại sao lại có mụn, mụn đầu trắng là gì, mụn đầu đen là gì, những nguyên nhân gây mụn nào thường gặp nhất… ? Cách chăm sóc da mụn như thế nào? Tất cả sẽ được Thẩm mỹ Khánh Chi – địa chỉ trị mụn an toàn hiệu quả giải đáp dưới đây.

Mụn là gì?

Mụn trứng cá là một rối loạn phát sinh từ hoạt động của các hormone và các chất khác trên các tuyến của da dầu (tuyến bã nhờn) và các nang tóc. Những yếu tố dẫn đến lỗ chân lông cắm sâu vào da và sự bùng phát của các tổn thương thường được gọi là mụn nhọt hoặc mụn. Các vết mụn thường xuất hiện trên mặt, cổ, lưng, ngực, và vai. Mặc dù mụn trứng cá thường không phải là một mối đe dọa sức khỏe nghiêm trọng, tuy nhiên nó có thể đem lại sự thiếu tự tin cho người bị. Mụn trứng cá nặng có thể dẫn đến sẹo vĩnh viễn.

NGUYÊN NHÂN GÂY MỤN

Nguyên nhân hình thành mụn trứng cá bao gốm rất nhiều nguyên nhân, tuỳ vào tình trạng của bạn sẽ có những nguyên nhân khác nhau. Tuy nhiên một yếu tố quan trọng đó là sự gia tăng hoóc môn nội tiết tố androgen (kích thích tố sinh dục nam). Sự gia tăng này ở cả con trai và con gái tuổi dậy thì sản sinh nhiều tuyến bã nhờn hơn dẫn đến việc bị mụn trứng ca hoặc thậm trí là mụn mủ, mụn bọc. Thay đổi nội tiết tố còn sinh ra bởi việc mang thai và bắt đầu sử dụng hoặc dừng sử dụng thuốc tránh thai cũng có thể gây ra mụn trứng cá.

Một yếu tố khác ảnh hưởng đến việc hình thành mụn là yếu tố di truyền. Những nghiên cứu cho thấy, những người trong tuổi đi học bị mụn trứng cá thường sẽ có ba mẹ bị mụn.

Một số loại thuốc, có thành phần nội tiết tố androgen và lithium, hoặc những mỹ phẩm có dầu cũng là những nguyên nhân hình thành mụn.

Mụn là một bệnh của da. Mụn là kết quả của nhiều yếu tố tác động lẫn nhau gây nên. Theo nhiều nghiên cứu thì nguyên nhân gây mụn liên quan đến hai yếu tố chính: nội tiết tố (hormone) và các vi khuẩn sống ở nang lông (vi khuẩn P. ance).

Bình thường, vi khuẩn P. ance không gây hại. Tuy nhiên, khi có quá nhiều chất nhờn và lỗ chân lông bị bít kín sẽ tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn này sinh sôi nảy nở, gây viêm nhiễm dẫn đến hình thành mụn mủ và nặng hơn là mụn bọc.

Nguyên Nhân Gây Mụn Bên Trong

1. Hormone (Hooc-mon):

– Vào tuổi dậy thì, các hormone sinh dục tăng cao khiến tuyến bã (tuyến nhờn) hoạt động mạnh. Khi có nhiều bã nhờn được tiết ra, miệng tuyến bã có thể bị tắc nghẽn dẫn đến hình thành mụn. Không chỉ ở tuổi dậy thì mà trước chu kì kinh nguyệt, lượng hormone bị xáo trộn nên chị em cũng dễ bị mụn.

– Ngoài ra, một vài năm trước mãn kinh, một số chị ở tuổi tứ tuần, ngũ tuần có thể bị mụn lại do lượng hormone thay đổi bất thường.

– Uống thuốc đặc trị về một loại bệnh nào đó cũng có thể bị tác dụng phụ làm da bị mụn.

– Thuốc ngừa thai có thể làm sự rối loại Hormone ở một số chị em và cũng là nguyên nhân gây mụn.

** CÁCH NHẬN BIẾT MỤN DO HORMONE:

Mụn đỏ không nhân, không hở miệng, đau vừa. Nổi lấm tấm quanh miệng, cằm. Xuất hiện vào chu kì kinh nguyệt. Thường mụn do nguyên nhân này khó điều trị tận gốc vì có đi bác sĩ da liễu, có thoa kem, đắp mặt nạ v.v… thì mụn chỉ hết lúc đó, khi đến chu kì kinh tiếp theo mụn vẫn bị nổi lại. Nếu bị mụn do nguyên nhân này, mà mụn ít và không để lại sẹo lâu thì các chị có thể không cần quá lo lắng. Nhưng nếu mụn nhiều, gây ảnh hưởng nặng nề đến nhan sắc thì các chị cần tìm đến bác sĩ chuyên về phụ khoa – nội tiết tố để được tư vấn cách chữa trị.

2. Strees (căng thẳng thần kinh):

Một số bác sĩ có thể không đồng tình với quan điểm stress gây ra mụn. Nếu chỉ đề cập đến một yếu tố stress thôi thì họ đúng, nhưng nhiều căng thẳng kéo dài có thể làm ảnh hưởng đến sự cân bằng hormone dẫn đến mụn.

Thường những ai có cuộc sống vui vẻ, viên mãn, ít lo toan da sẽ đẹp hơn những người lúc nào cũng lo lắng, bất an, không vui, mệt mỏi…

3. Chế độ ăn uống:

– Chế độ ăn nhiều đường, nhiều chất béo, chất gây nhiệt (cà phê, nước ngọt, bánh quy v.v…). Nguyên nhân gây mụn do thực phẩm cũng khác nhau ở từng người.

– Có người uống cà phê bị mụn. Có người ăn xoài, mít, sầu riêng bị mụn. Có người uống sữa/sữa chua bị mụn. Có người dùng nhiều đồ chiên xào bị mụn v.v…

– Các chị cần để ý đến thói quen ăn uống của mình hàng ngày để có sự điều chỉnh phù hợp. Chỉ các chị mới tìm ra được nguyên nhân vì các chị mới chính là người hiểu rõ nhất thói quen, sinh hoạt hàng ngày của mình.

4. Thiếu ngủ:

Cũng làm mất quân bình hormone. Một giấc ngủ sâu là rất cần thiết để toàn bộ cơ thể nghỉ ngơi, đồng thời là giai đoạn để cơ thể giải độc, rất cần thiết cho sức khỏe.

5. Di truyền:

Đây là yếu tố không thể thay đổi được. Tuy nhiên, cần nhấn mạnh rằng nếu chỉ riêng yếu tố di truyền thôi thì chưa đủ để gây nên mụn mà cũng cần sự tác động của các yếu tố khác nữa.

6. Sự tích tụ độc tố trong cơ thể:

– Hoạt động dạ dày không tốt, khi ruột và gan không thể lọc hết chất độc đến từ thực phẩm, lượng chất độc dư ra sẽ được bài tiết qua phổi và da.

– Các thực phẩm gây hại cho sức khỏe không chỉ khiến ruột và gan bị tắc nghẽn mà còn gây thiếu hụt vitamin và khoáng chất, làm giảm mức độ hấp thụ năng lượng cũng như ảnh hưởng đến sức đề kháng của cơ thể.

– Chị nào bị đau bao tử, ăn uống khó tiêu cũng nên để ý đến vấn đề mụn của mình. Nếu bị mụn lâu, đã kiểm tra tất cả các nguyên nhân khác đều thấy bình thường, mà mụn vẫn bị hoài thì có khả năng các chị đang bị mụn do nguyên nhân này. Người ta còn gọi là “gan nóng”. Khi nguyên nhân gây mụn là vấn đề này thì các chị cần tìm đến bác sĩ Đông y để được tư vấn bốc thuốc về uống.

Nguyên Nhân Gây Mụn Bên Ngoài

– Vi Khuẩn: môi trường ô nhiễm, bụi bẩn bám vào da mà không được làm sạch thì dễ dẫn đến tắc nghẽn lỗ chân lông sinh mụn.

– Ánh nắng: nhiều nghiên cứu cho thấy rằng việc phơi nắng quá nhiều cũng gây ra mụn.

– Môi Trường, Khí Hậu: Môi trường ít bụi bẩn sẽ làm da đẹp hơn. Vào mùa hè nóng bức da đổ nhờn nên dễ mụn. Ngược lại khí hậu quá khô cũng khiến da bị mất nước, da không được cân bằng nên cũng là nguyên nhân gây mụn.

– Mỹ Phẩm: Một số loại mỹ phẩm có thể làm cho tình trạng mụn của các chị nặng thêm. Không có sản phẩm nào đảm bảo 100% không gây ra mụn, vì chúng có thể tốt với người này nhưng lại kích ứng với người khác. Sữa rửa mặt, kem dưỡng da, dầu dưỡng da, mặt nạ chăm sóc, kem chống nắng v.v… đều có thể là nguyên nhân gây mụn.

Các chị có thể thấy đa số người nổi tiếng da mặt ít đẹp, vì công việc buộc họ phải tiếp xúc với mỹ phẩm thường xuyên. Nên bình thường, khi không có dịp nào quá đặc biệt thì các chị nên để mặt mộc cho da thở, da sẽ khỏe và đẹp hơn rất nhiều.

Ngoài ra nếu có trang điểm, các chị hãy tẩy trang thật sạch trước khi đi ngủ nhé!

** Theo Hà, khi bị mụn, các chị nên tìm hiểu tất cả nguyên nhân gây mụn xem mình bị mụn do yếu tố gì, để có cách khắc phục cũng như điều trị hợp lý. Hà thường xuyên nhận được rất nhiều câu hỏi nhờ tư vấn về mụn, nhưng hầu như ít ai hiểu nhiều về loại da cũng như nguyên nhân gây mụn của chính mình. Điều này không chỉ gây khó khăn cho người hỏi mà cũng khiến Hà rất bối rối để tư vấn vì thiếu thông tin, khi thông tin không đầy đủ hoặc sai lệch thì kết quả chắc chắn không thể nào hoàn hảo đúng không ạ?
Mụn được chia là 2 nhóm: Mụn Không Viêm và Mụn Viêm.

Mụn không viêm gồm có mụn đầu trắng & mụn đầu đen (gọi chung là mụn trứng cá hoặc nhân trứng cá – là những túi nang lông chứa đầy chất bã nhờn). Mụn viêm gồm có mụn mủ & mụn bọc.

Chất nhờn dư thừa tại lỗ chân lông nếu bị tắc nghẽn sẽ hình thành nên nhân trứng cá. Việc xuất hiện các loại mụn khác nhau là do những gì xảy ra với nhân trứng cá.

CÁC LOẠI MỤN THƯỜNG GẶP

1. Mụn đỏ – Mụn trứng cá

Đặc điểm :
Mụn sưng tấy, đỏ và gây đau rất khó nhận diện vị trí của nhân mụn nên việc điều trị gặp khó khăn khi bạn không thể lấy được nhân mụn. Biến chứng của mụn này là gây ra mụn bọc, mụn nang kéo dài gây nguy hiểm cho da của bạn.

Cách điều trị : Giữ sạch da mặt là một yếu tố hàng đầu. Nên sử dụng kem, phấn trị mụn giúp giảm sưng, không còn bị viêm, nhân mụn được gom lại và chín cồi. Cồi mụn có thể tự tiêu huỷ dưới tác dụng của các sp trị mụn hoặc dễ dàng lấy ra trong quá trình tẩy tế bào chết. Nếu cồi mụn cứng và hơi sâu, các bạn có thể đi spa lấy ra. Tuy nhiên chỉ lấy mụn khi mụn không còn sưng (hết viêm), cồi mụn đã chín cồi, tránh tình trạng mụn viêm nặng thêm và lan sang những vùng da lành khác.

2. Mụn mủ

Đặc điểm :
Là mụn đỏ viêm nặng hơn, bắt đầu có mủ vàng hoặc trắng bên trong, Mụn sưng to và đau nhức hơn, tuy nhiên do chỉ mới viêm đến lớp nang lông, nên mụn không gây ra sẹo lõm và thâm nhiều như mụn bọc.

Cách điều trị : ( giống mụn đỏ – mụn trứng cá )

3. Mụn bọc – Mụn dạng nang – Viêm nặng

Đặc điểm : Là loại mụn viêm với đường kính to hơn rất nhiều so với mụn đỏ hoặc mụn mụ, sưng đỏ, đa phần có rất nhiều mủ, gây đau nhức nhiều. Lúc này sự viêm nhiễm đã xâm nhập sâu dưới lớp tế bào da gây nên mụn bọc và cho dù có lành vẫn sẽ để lại sẹo lõm.

Cách điều trị : Đây là loại mụn bạn cần đi bác sĩ da liễu để được kê toa thuốc kháng sinh giúp kháng viêm, chống lại sự lây lan của vi khuẩn. Bác sĩ sẽ dựa vào tình trạng viêm da của bạn để cho thêm thuốc chích (nếu viêm nặng, có dấu hiệu sốt), thuốc uống, thuốc thoa da (có chứa steroids). Ưu điểm của các loại thuốc trên là tác dụng rất nhanh và mạnh. Nhược điểm là dùng lâu dài sẽ làm da yếu hẳn đi, phụ thuộc thuốc, khi ngưng thuốc nếu giữ gìn và chăm sóc da không tốt sẽ bị mun viêm trở lại với tình trạng nặng hơn, kéo dài hơn. Mụn bọc dạng viêm thường chứa nhiều mủ, có khả năng gây nhiễm trùng sang những vùng da lành xung quanh và khả năng lây lan này rất cao.

4. Mụn đậu trắng

Đặc điểm :
Mụn đầu trắng được hình thành khi bã nhờn trên da tiết ra nhiều, kết hợp với tế bào chết gây tắt nghẽn lỗ chân lông, sinh ra mụn.
Do nhân mụn nằm trong lỗ chân lông kín nên có màu trắng, nhân cứng.
Mụn không sưng, không đỏ, là những nốt rất nổi gồ lên bề mặt da mà nhiều khi không thấy rõ được bằng mắt thường trừ khi nhìn thật gần hoặc sờ vào bằng tay. Có nhân trắng, cứng hoặc chưa có miệng cồi (mụn ẩn, mụn sần), nằm dưới da.

Cách điều trị :
các bạn không cần đi spa lấy ra mà vẫn có thể tự chữa trị tại nhà bằng phương pháp deep cleansing oil system (xem thêm bài “Làm sạch da với dầu”) kết hợp với các sp trị mụn đầu đen, mụn ẩn. Tuy nhiên nếu mụn quá nhiều và nhân mụn cứng, các bạn vẫn có thể đến spa để lấy ra bằng dụng cụ lấy mụn chuyên dụng của ngành thẩm mỹ. Nhân mụn sẽ được lấy ra dễ dàng và không để lại thương tổn nào trên mặt bạn. Tuyệt đối tránh tự nặn mụn bằng tay dơ, sẽ dễ dàng bị viêm nhiễm và dẫn đến mụn chuyển biến thành mụn viêm.

5. Mụn đậu đen

Đặc điểm :
Đâu là nốt mụn thường gặp và hầu hết ai cũng có. Chúng thường xuất hiện ở cằm, cánh mũi và hai bên má của bạn.
Sự hình thành giống mụn đầu trắng nhưng do nhân trứng da nằm trong lỗ chân lông hở miệng, tiếp xúc với không khí bị oxy hoá nên chuyển sang màu đen ở trên, màu trắng ở dưới, nhân cứng, màu trắng đục. Mụn đầu đen là tổn thương sớm nhất của mụn, nếu không xử lí đúng có thể dẫn đến viêm sâu hơn và chuyển biến thành các dạng mụn nặng hơn.

Cách điều trị : ( tương tự mụn đậu trắng)

6. Sợi tuyến bã nhờn

Đặc điểm :
Đây KHÔNG PHẢI là một dạng của mụn, tuy nhiên nó rất thường xuyên bị nhầm lẫn với MỤN ĐẦU ĐEN. Sợi bã nhờn thường nhìn thấy rõ nhất ở vùng mũi và vùng xung quanh mũi và hầu như tất cả mọi người đều có nó. Vậy chúng là gì? Thực chất chúng chỉ là những ống rất nhỏ chứa bã nhờn (sebum) và khi da tiếp xúc với khói, bụi bẩn, môi trường không khí bên ngoài làm oxy hóa nên chúng thường có màu đen và nặn ra sẽ có dang sợi mảnh, trắng. Đó không phải là mụn đầu đen như mọi người lầm tưởng nhưng nếu chúng ta không giữ da sạch, giúp da được thông thoáng đúng mức, chúng sẽ dễ dàng gây nghẽn lỗ chân lông và biến thành dạng mụn đầu đen.

Cách điều trị :Không có cách nào làm chúng biến mất hoàn toàn. Nếu các bạn cố tình dùng những biện pháp mạnh như hút, nặn, miếng lột mụn thì chúng sẽ trở lại ngay lập tức, nhưng vì khi mới quay trở lại chúng vẫn chưa bị oxy hóa trên bề mặt nên vẫn giữ được màu trắng, khó nhận biết được bằng mắt thường, chưa biến thành những chấm đen và dễ gây nhầm lẫn với mụn đầu đen. Tuy không thể chữa trị tuyệt đối nhưng bạn cũng có thể làm giảm sự xuất hiện của các chấm đen này bằng nước phấn trị mụn, xông hơi mặt với thảo dược tuần 1 lần và làm sạch da với dầu cleansing oil, nước hoa hồng. Đây là phương pháp làm sạch sâu cho da một cách nhẹ nhàng nhất.